سرزمین کوهستان

زمستان سرد همراه با باد و بوران و برفش از راه رسيد و آغازين شب اين فصل شب چله يا شب يلداست كه به درازترين شب سال معروف است.

شب يلدا، از گذشته‌هاي دور تاكنون همواره يكي از بياد ماندني‌ترين و زيباترين شبهاي مردم ايران زمين بوده است.

اين شب به دليل ارزش و اهميتي كه از قديم توسط نياكان ما به آن داده شده داراي جايگاه خاصي در سنت و فرهنگ اصيل مردم كشورمان است.

شب يلدا، شب آغاز چله زمستان، شب بلند سال، شب خنده و داستان، شب ديد و بازديد و خواندن فال حافظ و بايد گفت، بياد ماندني‌ترين شب سال است.

هر منطقه و هر قومي داراي سنت و آيين خاصي در شب يلدا هستند كه از بزرگان آنها كه وارثان تاريخ سترگ و با عظمت ايرانند، به ارث رسيده و هنوز پا برجاست و ممكن است در برخي مناطق كم رنگ شده باشد.

بي‌شك وجود اقوام و ملتهاي مختلف در جهان همراه با فرهنگها ، سنت و آيينهاي خاصي است كه مردم ايران زمين به دليل قدمت باستاني و تاريخي كه دارند از اين قاعده خارج نبوده و داراي اصالت و هويت فرهنگي و قوميتي هستند.

آيينها و مراسمي كه مردم ايران زمين از دوران ايران باستان تا كنون در اعياد مختلف انجام مي‌دهند شنيدني و جالب است زيرا مردم ايران زمين به مناسبت هر فصل و هر حادثه‌اي داراي مراسم و آيينهاي خاصي بوده‌اند.

جشن ارديبشهتگان كه به مناسبت فرا رسيدن فصل بهار و شكوفايي درختان است جشن مهرگان كه به مناسبت فصل پاييز و مهرماه است و چندين و چند آيين و سنت ديگر كه بسياري از آنها به مرور زمان به فراموشي سپرده شده‌اند.

در اين بين شب يلدا به دليل ارزش و جايگاه خاصي كه از نظر فرهنگي در ميان مردم ايران زمين دارد، قابل توجه و بررسي است كه بايد بيشتر رسوم آنها توسط كارشناسان براي جوانان اين زمان تبيين شود.

 شب چله يكي از زيباترين شبهاي دوران نوجواني آنان بوده است زيرا در اين شبها معمولا زنان با پختن انواع شيريني‌ها از قبيل "كله كنجي، شلكينه، برجي برساق، نان خرمايي" و مهيا كردن تنقلاتي نظير "گنمه شيره و كفله ذرات" و ميوه‌هايي نظير ( انار) سيب، پرتقال و هندوانه اين شب را لذت بخش و بيادماندني مي‌ساختند.

در اين شب كودكان با بستن يك سبد كوچك به يك ريسمان و آويزان كردن آن به داخل خانه‌هاي ديگر و گفتن اين شعر كه "خاون مال خير در خونت بواره و چيزي دلم خوش كن" كه به معني "صاحب خانه الهي كه خير و بركت به خانه‌ات وارد شود با هديه‌اي دلم را خوشحال كن" مي‌رفتند.

  و معمولا مادر خانواده سيب يا شيريني و يا چيز ديگري داخل سبد مي‌گذاشت و به عنوان هديه به بچه‌ها مي‌داد.

هر خانواده‌اي در خانه بزرگ فاميل جمع مي‌شدند و علاوه بر شيريني و تنقلاتي كه داشتند از آنچه كه بچه‌ها جمع كرده بودند به عنوان تبركي شب چله استفاده مي‌كردند.

 تعريف متل و داستان از ديگر بيادماندني‌ترين خاطرات در اين شب بود كه اگر بزرگ فاميل داراي سواد بود و آخر شب را با گرفتن فال حافظ براي جوانان دم بخت مزين مي‌كرد كه شب پر خاطره‌اي مي‌شد.

نوشته شده توسط قاسم جانی در جمعه سی ام آذر 1386 ساعت 21:18 موضوع فرهنگی | لینک ثابت

تصاویر زیر از جمله مناطق دیدنی استان ایلام می باشد عکاس این تصاویر آقای دکتر قیصر کشاورز است برای اینکه بیشتر از این عکسها استفاده کنید می توانید به سایت ایلام سلامت مراجعه کنید

ایلام-ویژدرون

تنگه رازیانه

غار بره زرد

آبشار اما

نوشته شده توسط قاسم جانی در چهارشنبه بیست و یکم آذر 1386 ساعت 10:18 موضوع تصویر | لینک ثابت

  تاریخ سیاسی اجتماعی کردهای فیلی در عصر والیان پشتکوه(ایلام)

عنوان كتابي است به قلم مراد مرادي مقدم كه انتشارات پرسمان تهران، با قيمت پشت جلد 3500 تومان ، با قطع وزيري و در 377 صفحه در زمستان 1385 عرضه نموده است (چاپ اول)

ضرب‌ المثل‌هاي ايلاميان - علي محمد سهراب نژاد

ضرب المثل ها از جمله‌ي ميراث با ارزش فرهنگي كلي ماست ... مجموعه اي از ضرب المثل هاي كردي به همراه ترجمه فارسي

  قيام ايلام در عصر رضاشاه - عباس محمدزاده

شرح مستند شورش مسلحانه ايلات و طوايف ايلام به رهبري شاه محمد ياري از آغاز شكل گيري تا اعلام عفو عمومي به دستور سردار سپه

معرفي اجمالي قلعه هاي باستاني استان ايلام - حبيب الله محموديان

معرفي اجمالي 32 قلعه باستاني استان ايلام شامل مشخصات، نقشه، تصاوير  شاعر قله هاي مه‌آلود - ظاهر سارايي    تصحيح، ترجمه و شرح اشعار غلامرضا اركوازي؛ شاعر شهير ايلامي به انضمام درآمدي بر كرد و سير تاريخي و فرهنگي او و تاريخ استان ايلام از نگاهي ديگر

نوشته شده توسط قاسم جانی در چهارشنبه چهاردهم آذر 1386 ساعت 12:41 موضوع فرهنگی | لینک ثابت

     در جنوب شهر آبدانان، بر روي تپه‌اي مشرف بر قلعه باستاني پشت قلعه - از آثار باستاني دورة ساساني - و بين دو رودخانة شور آب كه از رشته كوه كبير كوه سرچشمه مي‌گيرد، بقعة سيد صلاح الدين محمد واقع شده است. اين بقعه فاقد شجره نامه و كتيبه تاريخي مي‌باشد.

 بعضي سيد صلاح الدين محمد را فرزند امام موسي كاظم (ع) مي‌دانند. (افشار سيستاني، ايرج، ايلام و تمدن ديرينة آن، 237) گروهي ديگر وي را سيد صالح الدين بن ناصرالدين بن الصغير بن محمد بن علي بن هادي بن غلام بن عيسي بن يعقوب بن ابراهيم بن محمد باقر (ع) به شمار آورده‌اند. (حسيني زرباطي، سيدحسين، بغية الحائر، 162)

     بناي بقعه بر نقشه مستطيل شكل ساخته شده و داراي گنبد دو پوش با گنبدي مضرس (ارچين) بيروني و گنبد نيم كروي داخل است. كروان دربارة اين گونه بناها مي‌گويد: « ساختار گنبد برآمده اين بناها در تاريخ معماري بي‌نظير و در هنر اسلامي بدعتي به شمار مي‌آيد و نمونه‌هايي كه از آنها باقي مانده‌اند مربوط به قرون 12 تا 14 ميلادي مي‌باشند. « حاتم، غلامعلي، معماري اسلامي ايران در دورة سلجوقيان، 103)

     آثار قبور قديمي زيادي در جوار اين بقعه برجاي مانده است كه برخي از سنگهاي نوشته شده بر روي قبور داراي نقش‌هاي گوناگون مي‌باشد، از آن جمله سنگي مربوط به حدود 200 سال پيش و داراي نقش بسيار زيباي سواركاري با شمشير، مشاهده مي‌شود.

نوشته شده توسط قاسم جانی در یکشنبه چهارم آذر 1386 ساعت 10:8 موضوع گردشگری | لینک ثابت